Các vắc xin DNA và RNA sử dụng vật liệu di truyền để cung cấp thông tin đến các tế bào người và tạo ra phản ứng miễn dịch. Vắc xin DNA an toàn, dễ sản xuất, giá cả phải chăng và, không giống như vắc xin RNA, ổn định ở nhiệt độ phòng.

Những thuộc tính này làm cho chúng trở nên hứa hẹn hơn đối với các quần thể được chủng ngừa nhanh chóng, đặc biệt là trong những môi trường hạn chế về tài nguyên.

 

 

Biden says U.S. will have enough coronavirus vaccine doses for every adult  by end of May

Nguồn ảnh: NBC

Vắc xin DNA sử dụng các phân tử DNA tròn, nhỏ, được gọi là plasmid, để đưa vào một gen từ vi khuẩn hoặc vi rút để kích hoạt phản ứng miễn dịch. Ví dụ, ZyCoV-D, vắc-xin COVID-19 DNA được phát triển gần đây được ủy quyền tại Ấn Độ, bao gồm một plasmid mang gen mã hóa cho protein đột biến SARS-CoV-2.

Sau khi xâm nhập vào tế bào người, plasmid phải đi qua tế bào chất, vượt qua màng nhân và đi vào nhân tế bào. Các enzym trong nhân chuyển đổi gen của virut hoặc vi khuẩn mà plasmid mang theo thành ARN thông tin (mRNA). Sau đó mRNA phải di chuyển đến tế bào chất, nơi các enzym chuyển đổi thành protein của vi khuẩn hoặc virut.

Phản ứng có xu hướng từ từ bởi vì hệ thống miễn dịch trước đó chưa gặp phải protein của vi khuẩn hoặc vi rút. Tiêm phòng làm hình thành các tế bào miễn dịch trí nhớ. Khi bị nhiễm trùng, các tế bào này nhanh chóng nhận ra vi khuẩn hoặc vi rút và ngăn chặn bệnh nặng.

DNA plasmid phân hủy trong vòng vài tuần, nhưng các tế bào miễn dịch trí nhớ này cung cấp khả năng miễn dịch liên tục chống lại mầm bệnh.

Chúng khác nhau như thế nào?

Tương tự như vắc xin DNA, vắc xin mRNA cung cấp vật liệu di truyền cho tế bào người để tổng hợp thành một hoặc nhiều protein vi rút hoặc vi khuẩn. Mặc dù vắc xin DNA và mRNA có một số điểm tương đồng, nhưng vẫn có những điểm khác biệt đáng chú ý.

Để vắc xin DNA có hiệu quả, DNA plasmid phải vượt qua màng tế bào, đi vào tế bào chất, sau đó đến nhân tế bào bằng cách băng qua màng nhân. Ngược lại, vắc xin RNA chỉ cần đi qua màng tế bào để vào tế bào chất. Tế bào chất chứa các enzym sử dụng thông tin di truyền trong các phân tử mRNA để tổng hợp các protein của vi khuẩn hoặc virut.

Bởi vì vắc xin DNA cần phải trải qua một bước bổ sung là xâm nhập vào nhân tế bào, chúng tạo ra phản ứng miễn dịch thấp hơn nhiều so với vắc xin mRNA.

How vaccines work

Nguồn ảnh: EVI

Tuy nhiên, một DNA plasmid đơn có thể tạo ra nhiều bản sao mRNA. Một khi DNA plasmid xâm nhập vào nhân, nó có thể tạo ra nhiều protein vi khuẩn hoặc vi rút hơn là một phân tử đơn lẻ của vắc xin mRNA.

Tiến sĩ Liu lưu ý rằng hậu cần cho việc lưu trữ và vận chuyển vắc xin mRNA đã cản trở việc phân phối vắc xin cho các quốc gia có thu nhập thấp. Vắc xin DNA ổn định với nhiệt độ là một giải pháp thay thế khả thi.

Ví dụ: vắc-xin COVID-19 DNA ZyCoV-D vẫn ổn định ở nhiệt độ phòng trong ít nhất 3 tháng và thậm chí lâu hơn ở 2–8 ° C (35,6–46,4 ° F), làm cho nó trở nên vô giá đối với các cơ sở có nguồn lực hạn chế.

Nguồn: Medicalnewstoday, phiên dịch và tổng hợp bởi baovu